علت لکه های قهوه ای روی پوست

لکه های قهوه ای روی پوست بدن یکی از مشکلات شایع پوستی است که به خودی خود خطر چندانی برای فرد ندارد اما ممکن است نشانه‌ای از یک بیماری جدی‌تر داخلی باشد. لکه های قهوه ای روی بدن بیشتر در مناطقی مانند پشت دست، روی صورت، پشت کمر، گردن و حتی ساق پا ایجاد می‌شوند. این لکه‌ها ممکن است به تنهایی و یا به صورت دسته‌ای و یک لکه بزرگ ظاهر شوند. لکه‌های قهوه ای در افراد سفیدپوست، مسن و همچنین کسانی که بیشتر در معرض آفتاب قرار دارند، شایع‌تر است؛ اما به طور کلی علت لکه های قهوه ای روی پوست تولید بیش از حد معمول ملانین (رنگدانه طبیعی چشم، پوست و مو) در لایه بالایی سطح پوست است. دلایل مختلفی می‌تواند باعث تولید بیش از حد ملانین شده و علت لکه های قهوه ای روی پوست باشد. در این مقاله به علت لک قهوه ای روی بدن و همچنین راه‌های درمان لکه های قهوه ای پوست می‌پردازیم.

لکه های قهوه ای روی پوست بدن نشانه چیست

لکه های قهوه ای روی پوست

همان طور که در بخش مقدمه اشاره‌ای داشتیم، علت لکه های قهوه ای روی پوست تولید بیش از حد ملانین است که در هر نقطه‌ای از بدن ممکن است رخ دهد. این لکه‌ها برخلاف خال‌های پوستی، برآمده نبوده و کاملا مسطح هستند. همچنین معمولا دردی را ایجاد نمی‌کنند. به طور کلی شایع‌ترین علت لکه های قهوه ای روی پوست شما می‌تواند یکی از موارد زیر باشد:

 آسیب پوستی در اثر تابش آفتاب

برخی افراد به اشتباه تصور می‌کنند علت لکه های قهوه ای روی دست آن‌ها افزایش سن است. در صورتی که بروز این لکه‌ها تنها به قرار گرفتن بیش از حد و طولانی مدت در نور آفتاب مربوط می‌شود. در واقع به مرور زمان مناطقی از بدن که بیشتر در معرض تابش اشعه خورشید باشد، مانند پشت دست، صورت و بازو، دچار لکه‌های قهوه‌ای شده که اصطلاحا به آن لکه‌های پیری یا لکه های کبدی می‌گویند.

بنابراین برای پیشگیری از این لکه های قهوه ای روی دست و مناطق دیگر صورت و بدن، لازم است از سنین کم به طور مداوم ضد آفتاب بزنید و پوست‌تان را از اثرات منفی پرتوهای فرابنفش حفظ کنید. این پرتوها به حدی برای پوست مخرب هستند که حتی افرادی که به مدت طولانی از دستگاه‌های سولاریوم استفاده می‌کنند، در خطر ابتلا به لکه‌های پوستی قرار دارند.

لکه های قهوه ای پشت دست

عوارض جانبی داروها

دیگر علت لکه های قهوه ای روی پوست مصرف برخی داروهاست. بعضی از داروهای خاص تولید رنگدانه ملانین را در پوست تحریک و بیشتر کرده و در نتیجه باعث پیدایش لکه‌های پوستی می‌شوند. توجه داشته باشید که حتی اگر علت لکه های قهوه ای روی پوست شما این مورد باشد، نور خورشید ممکن است آن‌ها را پررنگ‌تر و تشدید کند. با این وجود در این حالت معمولا لکه‌ها با قطع دارو کمرنگ‌تر و به مرور محو می‌شوند.

به طور کلی داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی و داروهای روان گردان، و به طور جزئی‌تر داروهایی مانند کلرپرومازین، دی پنیسیلامین، هیدانتوئین، ماینوسیکلین می‌توانند باعث بروز لکه‌های قهوه‌ای شوند. در صورت مصرف هر کدام از این داروها، با پزشک‌تان در این باره مشورت کنید و هرگز دارو را سرخود قطع نکنید.

کمبودها و بیماری‌های داخلی

معمولا علت لکه های قهوه ای روی پوست موضعی است؛ اما این لکه‌ها ممکن است در اثر برخی کمبودها و بیماری‌ها هم ایجاد شود. به طور مثال پوست صورت برخی افراد (به خصوص کسانی که پوست تیره‌تری دارند) در اثر کمبود ویتامین B12 دچار لکه‌های قهوه‌ای می‌شود. همچنین لکه های قهوه ای روی کمر یکی از علائم شایع بیماری‌ها و نارسایی‌های کلیه و سمیت کبدی است که در صورت تشخیص این مورد، فرد مبتلا باید سریعا تحت درمان قرار گیرد.

علاوه بر این بیماری‌هایی مانند واریس در اثر دیابت و بیماری آدیسون (افزایش رنگدانه) ممکن است منجر به بروز لکه های قهوه ای روی ساق پا شود. البته ناگفته نماند که لکه‌های پا همیشه به دلیل وجود بیماری نیست و در واقع ممکن است علت لکه های قهوه ای روی پوست پا آفتاب گرفتن بیش از حد، التهاب بعد از مشکلاتی نظیر آکنه و اگزما و حتی وراثت و ژن‌های شما باشد.

درمان لکه های قهوه ای روی پوست

اولین اصل در درمان مشکلات پوستی مانند لکه‌های قهوه‌ای صبر و مداومت در درمان است؛ زیرا معمولا این لکه‌ها به راحتی محو نمی‌شوند و بسته به شدت آن‌ها ممکن است لازم باشد از چند روش به طور همزمان استفاده کنید. همچنین پیشنهاد می‌کنیم بعد از دوره درمان و محو شدن لکه‌ها هم روتینی برای مراقبت از پوست‌تان شامل استفاده از ضدآفتاب و محصولات مراقبتی مناسب در نظر داشته باشید؛ زیرا پوست شما مستعد لکه زدن است و ممکن است مجددا لکه‌های قهوه‌ای ظاهر شوند. در ادامه بهترین و معمول‌ترین راه‌های درمان لکه های قهوه ای روی پوست دست و دیگر نقاط بدن را معرفی می‌کنیم.

درمان لکه های قهوه ای روی پوست

کرم‌های موضعی

اولین راهکار برای درمان لکه های قهوه ای روی دست و دیگر نقاط بدن استفاده از کرم‌های موضعی است که بدون نسخه به فروش می‌رسند. معمولا کرم‌های رتینوئید حاوی مقادیر زیادی ویتامین A بوده و به بهبود و درمان کک و مک روی پوست صورت کمک می‌کنند. در واقع ثابت شده که رتینوئیدها اشعه فرابنفش نور خورشید را به خود جذب کرده و از این طریق خاصیت ضدآفتابی دارند. در نتیجه استفاده از این کرم‌ها می‌تواند در پیشگیری از ایجاد لکه‌های جدید پوستی موثر باشد.

علاوه بر رتینوئیدها، هیدروکینون هم دارای استاندارد طلایی از بین بردن لکه‌ های قهوه ای پوست است. شما می‌توانید هیدروکینون 2 درصد را بدون نسخه پزشک تهیه کنید. بسته به شدت لکه‌های تیره پوست شما باید از هیدروکینون به مدت دو تا 12 هفته استفاده کنید تا نتیجه مطلوب بگیرید. کوجیک اسید و آزالیک اسید هم مواد دیگری با خاصیت روشن کنندگی پوست هستند. البته تمام این مواد عاری از عوارض جانبی نبوده و ممکن است باعث قرمزی، خشکی، سوزش و حساس شدن پوست شوند. بنابراین قبل از مصرف حتما آن را روی ناحیه کوچکی از پوست‌تان تست کنید. ناگفته نماند که معمولا این کرم‌ها برای درمان لکه های قهوه ای روی دست موثر نیستند و اگر پشت دست‌های‌تان لکه‌های قهوه‌ای ایجاد شده، باید به روش‌های درمانی دیگر که در ادامه معرفی می‌کنیم، روی آورید.

لیزردرمانی

یکی از روش‌های موثر برای درمان لکه های قهوه ای پشت دست لیزردرمانی است که البته گران‌ترین روش هم محسوب می‌شود. در لیزردرمانی لکه های قهوه ای پشت دست و یا روی صورت شما مورد هدف لیزر قرار می‌گیرند و به مرور از بین می‌روند. روش‌های مختلفی برای لیزر لکه‌های پوستی وجود دارد؛ مانند ای پی ال و یا تابش خنک. استفاده از هرکدام از این روش‌ها به شدت و محل لکه‌ها و تشخیص پزشک شما بستگی دارد. اما به هر حال بهتر است جلسات لیزر با فاصله 3 تا 4 هفته‌ای انجام شود. همچنین بهترین زمان برای لیزردرمانی فصل پاییز و تابستان است که به دلیل تابش کمتر نور خورشید، مراقبت‌های بعد از لیزر شامل استفاده از کرم‌های ترمیم کننده، کرم‌های ضدالتهاب و کرم ضدآفتاب راحت‌تر خواهد بود.

درمان‌های خانگی

متخصصان طب سنتی اعتقاد دارند که طبیعت برای هر مشکلی، راهکار خاص خودش را دارد. معمولا مواد طبیعی و درمان‌های خانگی برخلاف پمادهای شیمیایی عوارض جانبی خاصی ندارند و کاملا برعکس لیزر درمانی، مقرون به صرفه‌ترین راهکار محسوب می‌شوند. البته توصیه می‌کنیم این مواد را هم قبل از استفاده روی ناحیه کوچکی از پوست‌تان تست کنید و مطمئن شوید هیچ حساسیتی به آن ندارید. در مقاله دیگری بهترین ماسک خانگی برای لک صورت را معرفی کرده‌ایم. مواد طبیعی زیر هم بسیار در از بین بردن لکه‌ های قهوه ای پوست موثر هستند.

درمان خانگی لکه های قهوه ای روی پوست

سیب زمینی

یکی از راهکارهای خانگی برای روشن‌تر کردن و درمان لکه های قهوه ای روی کمر استفاده از سیب زمینی است. شما می‌توانید یک سیب زمینی را رنده کرده و آن را بچلانید تا آب آن خارج شود؛ و یا یک سیب زمینی تازه را برش زده و مستقیما از آن روی نواحی لک دار استفاده کنید. اجازه دهید چند دقیقه آب سیب زمینی روی پوست شما بماند و سپس با آب بشویید. این کار را روزانه تا 8-7 روز تکرار کنید تا از اثرات درمانی سیب زمینی بهره مند شوید.

آلوئه ورا

اگر کمی مطالعه در زمینه درمان‌های خانگی داشته باشید، حتما با خواص آلوورا برای پوست آشنایی دارید. آلوئه ورا هم با خاصیت تغذیه کنندگی و ضدپیری خود، درمان فوق العاده‌ای برای انواع مشکلات پوستی و به خصوص درمان خانگی لکه های قهوه ای صورت به شمار می‌رود. در واقع ماده فعال آلوئه ورا، آلوئین است که بالقوه خاصیت روشن کنندگی پوست را دارد. هرچند شواهد کافی برای درمان کامل لکه‌های پوستی با آلوئه ورا وجود ندارد، اما تجربه برخی افراد حکایت از کمرنگ شدن این لکه‌ها در اثر مصرف مرتب آلوئه ورا دارد. یک برگ آلوئه ورا را برش زده و آن را از سمت ژلی آن روی پوست‌تان بکشید. اجازه دهید پوست‌تان خشک شود و پس از چند دقیقه با آب بشویید. روزانه این کار را تکرار کنید تا لکه‌های قهوه‌ای کمرنگ‌تر شوند.

پوست پرتقال

علت لکه های قهوه ای روی پوست هر چه که باشد، یکی دیگر از مواد موثر به خصوص برای درمان لکه های قهوه ای روی پوست پا پوست پرتقال است. پوست پرتقال مقادیر زیادی ویتامین C دارد و از این رو به روشن‌تر شدن پوست شما کمک می‌کند. برای ساخت این ماسک روشن کننده، پوست چند پرتقال را بگیرید و زیر نور خورشید قرار دهید تا کاملا خشک شود. سپس از پوست خشک شده پودری تهیه کنید. چند قطره آب گرم به پودر حاصل اضافه کرده و آن را خوب هم بزنید. سپس چند قطره عسل بیافزایید و آنقدر هم بزنید تا ترکیب یکنواختی به دست آید. ماسک را روی پوست لکه‌دار بگذارید تا لکه‌های قهوه‌ای به مرور محو شوند. استفاده روزانه از این ماسک نتیجه بهتری را برای شما رقم می‌زند.

درمان لکه های قهوه ای با روغن بادام

روغن بادام شیرین

انواع روغن‌های طبیعی هم می‌توانند در درمان لک های قهوه ای روی دست و صورت موثر باشند. به عنوان مثال گفته شده روغن بادام شیرین برای درمان تغییر رنگ‌های پوستی موثر است. در واقع وجود ویتامین E و نیاسین در روغن بادام به درمان هایپرپیگمنتیشن و بهبود رنگ پوست کمک می‌کند. از آنجا که این روغن طبیعی غیر کومدون زاست (به این معنی که در منافذ پوست شما رسوب نمی‌کند)، شما می‌توانید آن را به عنوان یک پاک کننده طبیعی آرایش یا مرطوب کننده به روتین مراقبت از پوست هر شب خود اضافه کنید و از خواص روشن کنندگی آن بهره مند شوید.

زردچوبه

زردچوبه ماده طبیعی فوق العاده دیگری است که به از بین بردن لکه های قهوه ای روی پوست دست کمک می‌کند. سال‌هاست بسیاری از مردم هند، بخش‌هایی از آمریکای مرکزی و سایر مناطق نیمه گرمسیری از زردچوبه به دلیل خواص درمانی بسیار آن، به خصوص در سنین بالا برای رفع مشکلات پوستی خود استفاده می‌کنند. ثابت شده که زردچوبه تولید بیش از حد ملانین پوست را متوقف می‌کند و از این طریق باعث درمان لکه های قهوه ای روی پوست دست می‌شود.

برای محو کردن لکه‌های قهوه‌ای روی پوست، عسل و زردچوبه را به نسبت مساوی با هم ترکیب کنید. علاوه بر این می‌توانید طبق دستورالعمل ویدیوی زیر از ترکیب زردچوبه با لیمو بهره مند شوید. لازم به ذکر است که اگر پوست حساسی دارید، در استفاده از لیمو و دیگر مرکبات روی پوست‌تان مراقب باشید؛ زیرا ممکن است باعث واکنش‌های حساسیت زا روی پوست شما شوند.

همان طور که در ویدیوی بالا مشاهده کردید، گوجه فرنگی هم می‌تواند به روشن‌تر شدن پوست شما کمک کند. اما علاوه بر این، مصرف گوجه فرنگی فواید به مراتب بیشتری دارد. همان طور که گفتیم علت لکه های قهوه ای روی پوست قرارگرفتن در معرض نور آفتاب است. نتایج مطالعه‌ای در سال 2014 نشان داد شرکت کنندگانی که روزانه 40 تا 55 میلی‌گرم رب گوجه فرنگی به همراه روغن زیتون مصرف می‌کنند، بیشتر از سایرین در برابر اثرات تابش فرابنفش خورشید محافظت می‌شوند. در حقیقت گوجه فرنگی سرشار از لیکوپن بوده و مزایای متعددی از جمله محافظت در برابر آفتاب دارد. بنابراین از خواص این میوه و همچنین سایر میوه‌ها و سبزیجاتی که رنگ مشابهی دارند (مانند گریپ فروت، فلفل قرمز و هندوانه) غافل نشوید.

سوالات متداول درمورد علت لکه های قهوه ای روی پوست بدن و راه درمان آن

لکه های قهوه ای روی دست نشانه چیست؟

شایع‌ترین علت لکه های قهوه ای روی پوست دست قرار گرفتن در معرض نور خورشید بدون استفاده از ضدآفتاب است. عوامل دیگری هم مانند استرس، تغییرات هورمونی، کمبود ویتامین و برخی بیماری‌های کبدی، بارداری و عوارض جانبی مصرف برخی داروها می‌تواند از دلایل به وجود آمدن لکه‌های قهوه‌ای روی پوست دست باشد.

چگونه لکه های قهوه ای روی پوست را ازبین ببریم؟

در وهله اول پیشنهاد می‌کنیم به پزشک مراجعه کنید و علت لکه های قهوه ای روی پوست را جویا شوید تا مطمئن شوید این لکه‌ها علامتی از یک مشکل جدی‌تر نیستند. در این صورت برای از بین بردن لکه های قهوه‌ ای راهکارهای مختلفی مانند کرم‌های موضعی (که در این مقاله معرفی کردیم)، لیزردرمانی و حتی درمان‌های خانگی وجود دارد.

آیا لکه های کبدی خطرناک است؟

اصطلاحا به لکه‌های پوستی که در اثر قرار گرفتن طولانی مدت در نور آفتاب به خصوص در پشت دست‌ها، ساعد، صورت و شانه‌ها ایجاد می‌شوند، لکه‌های کبدی می‌گویند. لکه‌های کبدی در این حالت خطری برای فرد ندارد؛ اما گاهی علت لکه های قهوه ای روی پوست سمیت کبدی است. در صورت عدم تشخیص و درمان به موقع سمیت کبدی، ممکن است کبد قابلیت بازسازی خود را از دست داده و فرد به پیوند کبد نیاز داشته باشد.